وضعیت هلال شوال 1429 با توجه به اهمیت رصد هلال بحرانی ماه شوال در روز 29 رمضان از نظر شرعی و از نظر علمی، در این فرصت کوتاه به بررسی وضعیت رصدی این هلال در نیمروز و شامگاه روز سه شنبه 9 مهرماه 1387 پرداخته و رصدگران را به برنامه ریزی دقیق و صحیح برای موفقیت هر چه بیشتر برای رؤیت این هلال ترغیب می نماییم. 1- بررسی رؤیت پذیری هلال شوال قبل از غروب خورشید موعد رصد، روز سه شنبه 9 مهرماه 1387(برابر با 30 سپتامبر 2008 و 29 رمضان 1429) می باشد. زمان مقارنه هلال شوال ساعت 11:43 روز دوشنبه 8 ام مهر بوده و روز بعد، هلال حدود 24 ساعت سن و 13 درجه جدایی زاویه ای از خورشید دارد. لذا شکی نیست که با برنامه ریزی صحیح و بکار بردن ابزار مناسب و اصول رصد هلال در روز، بتوان این هلال را در نیمروز به دام انداخت. جدول زیر راهنمای این رصد بر اساس رصدهای قبلی انجام شده و مدل مثلثی ایران می باشد: نقاط D | بندر عباس | مرکز ایران | تهران | ابزار مورد نیاز برای رؤیت هلال | زمان | ارتفاع | جدایی | زمان | ارتفاع | جدایی | زمان | ارتفاع | جدایی | شروع رصد با تلسکوپ 10 اینج | 10:27 | 43.40 | 12.72 | 10:47 | 40.51 | 12.88 | 11:05 | 37.93 | 13.03 | شروع رصد با تلسکوپ 8 اینج | 11:24 | 48.90 | 13.03 | 11:45 | 44.77 | 13.20 | 12:05 | 41.41 | 13.36 | شروع رصد با دوربین 150 میلیمتر | 12:13 | 50.38 | 13.29 | 12:40 | 45.20 | 13.49 | 13:05 | 41.02 | 13.68 | شروع رصد با دوربین 120 میلیمتر | 13:06 | 48.19 | 13.56 | 13:48 | 40.80 | 13.85 | 14:40 | 32.99 | 14.19 | شروع رصد با دوربین 90 میلیمتر | 14:28 | 38.50 | 13.98 | 15:08 | 30.35 | 14.27 | 15:44 | 23.94 | 14.54 |
همانطور که در جدول فوق دیده می شود، رؤیت هلال در جنوب کشور راحت تر از شمال کشور بوده و برای حاشیه جنوبی کشور، در صورت مساعد بودن شرایط جوی، احتمال رؤیت هلال با دوربین 80*20 در زمان هم ارتفاعی، دور از انتظار نیست. 2- بررسی رؤیت پذیری هلال شوال بعد از غروب خورشید شرایط سخت رؤیت هلال شوال بعد از غروب خورشید در نقاط مختلف ایران، بیشتر بخاطر ارتفاع و مکث کم این هلال می باشد. لذا ضمن ارائه خطوط رؤیت پذیری هلال همراه با ابزار مورد نیاز در نقاط مختلف ایران، به نظر می رسد که در روز سه شنبه 9 مهرماه 1387 مطابق با 29 رمضان 1429، تنها در نقاط جنوبی استان سیستان و بلوچستان امکان رؤیت هلال شوال با چشم غیر مسلح وجود داشته باشد. اما به علت نزدیکی این مناطق به دریا و رطوبت بالا و هم چنین وجود گرد و غبار محلی، ممکن است این احتمال رؤیت با چشم غیر مسلح نیز منتفی باشد. البته پیش بینی می شود که این هلال در کشورهای امارات، عمان، یمن، بخشی از عربستان و تمام مناطق افریقا با چشم غیر مسلح رؤیت شود. همانطور که در نقشه زیر نیز دیده می شود، در تهران برای رؤیت هلال شوال به تلسکوپهای بزرگتر از 8 اینچ نیاز می باشد. در یزد و اصفهان نیز به دوربینهای بزرگتر از 80 میلیمتر نیاز می باشد. از نظر رصدی توصیه می شود برای هلالهای با جدایی زیاد و ارتفاع کم، به دنبال رصدگاهی باشید که در فاصله دور، موانع دید طبیعی نظیر کوه وجود داشته باشد تا خورشید در ارتفاع بالا غروب کرده و بتوان هلال را به دور از غبار رؤیت نمود. 
بر اساس نقشه فوق، در نوار شمالی کشور، امکان رؤیت هلال حتی با ابزار قوی نیز وجود ندارد. مهمترین تفاوتهای بین پارامترهای رصد هلال شوال امسال با هلال شوال سال گذشته بر اساس نقطه مرکزی ایران (طول 54 شرقی و عرض 32 شمالی) در جدول زیر تنظیم شده است. ارتفاع و مکث کمتراما ضخامت و اختلاف سمت بیشتر مهمترین تفاوت دیده شده می باشد: پارامترها | شوال 1428 | شوال 1429 | غروب خورشید (ساعت ودقیقه) | 17:25 | 17:40 | مدت مکث (دقیقه زمانی) | 21 دقیقه | 18 دقیقه | ارتفاع(درجه) | 3.51 | 2.94 | جدایی زاویه ای (درجه) | 15.28 | 15.18 | اختلاف سمت (درجه) | 14.70- | 14.76- | ضخامت (دقیقه قوسی) | 0.52 | 0.53 | فاز (درصد) | 1.84 | 1.81 | سن (ساعت ودقیقه) | 32:55 | 29:57 | فاصله تا زمین (کیلومتر) | 406233 | 393527 |
ا آرزوی داشتن آسمانی بدون ابر و غبار و موفقیت برای تمام رصدگران هلال سید قاسم رستمی - تبریز 31-6-87 |
